1. HPV Testi Nedir?

HPV testi, Human Papillomavirus adı verilen virüs grubunun rahim ağzı kanseriyle ilişkili yüksek riskli tiplerini araştıran laboratuvar testidir. Bu test özellikle rahim ağzı kanseri taramasında kullanılır.

HPV’nin çok sayıda tipi vardır. Bazı tipler genital siğillerle ilişkilidir, bazı yüksek riskli tipler ise rahim ağzında hücresel değişikliklere yol açabilir. HPV testi özellikle bu yüksek riskli tiplerin saptanmasına yardımcı olur.

HPV’nin ne olduğu, nasıl bulaştığı ve hangi sonuçlara yol açabileceği hakkında daha geniş bilgi için HPV nedir rehberi incelenebilir.

2. HPV Testi Neye Bakar?

HPV testi, rahim ağzından alınan örnekte yüksek riskli HPV tiplerinin DNA’sını araştırır. Bu test, rahim ağzındaki hücrelerin normal ya da anormal olduğunu doğrudan göstermez; virüs varlığını araştırır.

Bazı HPV testleri yalnızca yüksek riskli HPV varlığını bildirirken, bazıları HPV 16 ve HPV 18 gibi daha yüksek riskli tipleri ayrıca gösterebilir. Bu bilgi, takip planının belirlenmesinde önemlidir.

HPV 16 veya HPV 18 pozitifliği gibi sonuçlarda daha ayrıntılı değerlendirme gerekebilir. Böyle durumlarda kolposkopi gündeme gelebilir.

3. HPV Testi Kimlere Yapılır?

HPV testi genellikle rahim ağzı kanseri taramasının bir parçası olarak kullanılır. Tarama yaşı ve aralığı ülkeye, sağlık otoritesi önerilerine, kişinin önceki test sonuçlarına ve kişisel risk durumuna göre değişebilir.

Türkiye’de ulusal serviks kanseri tarama programında 30–65 yaş arası kadınlara 5 yılda bir HPV-DNA testi uygulanır. Daha genç yaşlarda veya özel risk durumlarında yaklaşım kişisel değerlendirmeyle belirlenebilir.

Tarama yaşları ve test aralıkları hakkında daha geniş bilgi için rahim ağzı kanseri taraması rehberi incelenebilir.

4. HPV Testi Nasıl Yapılır?

HPV testi genellikle jinekolojik muayene sırasında rahim ağzından örnek alınarak yapılır. Spekulum adı verilen muayene aracı ile rahim ağzı görünür hale getirilir ve özel bir fırça veya çubuk yardımıyla örnek alınır.

Alınan örnek laboratuvara gönderilir ve yüksek riskli HPV DNA’sı açısından değerlendirilir. İşlem genellikle kısa sürer. Smear testiyle aynı muayene sırasında örnek alınabilir.

HPV Testi Acı Verir mi?

HPV testi genellikle ağrılı bir işlem değildir. Jinekolojik muayene sırasında hafif baskı, rahatsızlık veya kısa süreli kramp hissi olabilir. Örnek alma işlemi çoğu zaman birkaç saniye sürer.

5. HPV Testi ile Smear Testi Arasındaki Fark Nedir?

HPV testi ve smear testi aynı amaçla, yani rahim ağzı kanserini önlemeye yardımcı olmak için kullanılsa da baktıkları şey farklıdır. HPV testi yüksek riskli HPV varlığını araştırır. Smear testi ise rahim ağzı hücrelerinde anormal değişiklik olup olmadığını değerlendirir.

Smear testinin detayları için smear testi nedir içeriği ayrıca incelenebilir.

6. HPV Testi Pozitif Ne Demek?

HPV testinin pozitif çıkması, rahim ağzından alınan örnekte yüksek riskli HPV tiplerinden birinin saptandığı anlamına gelir. Bu sonuç kanser tanısı değildir. Çoğu HPV enfeksiyonu zaman içinde bağışıklık sistemi tarafından baskılanabilir veya temizlenebilir.

Ancak yüksek riskli HPV’nin uzun süre devam etmesi rahim ağzında hücresel değişiklik riskini artırabilir. Bu nedenle HPV pozitifliği takip gerektiren bir sonuçtur.

7. HPV Testi Negatif Ne Demek?

HPV testinin negatif çıkması, alınan örnekte testin araştırdığı yüksek riskli HPV tiplerinin saptanmadığı anlamına gelir. Bu sonuç rahim ağzı kanseri riskinin düşük olduğunu düşündürür; ancak hiçbir test ömür boyu koruma sağlamaz.

HPV negatif sonucu olan kişilerde tarama aralığı, yaşa ve kullanılan tarama protokolüne göre belirlenir. Tarama zamanı geldiğinde testlerin tekrar edilmesi gerekir.

8. HPV Testi Pozitifse Kolposkopi Gerekir mi?

Her HPV pozitifliğinde kolposkopi gerekmez. Kolposkopi kararı HPV tipine, smear sonucuna, kişinin yaşına, önceki HPV/smear öyküsüne ve rahim ağzı muayene bulgularına göre verilir.

HPV 16 veya HPV 18 pozitifliği, smear sonucunda ileri dereceli hücresel değişiklik şüphesi veya kalıcı yüksek riskli HPV pozitifliği varsa kolposkopi daha erken gündeme gelebilir.

Kolposkopinin nasıl yapıldığı ve biyopsi süreci hakkında ayrıntılı bilgi için kolposkopi nedir rehberi incelenebilir.

9. HPV Testi Öncesi Nelere Dikkat Edilmeli?

HPV testi öncesinde testin doğru zamanda yapılması önemlidir. Yoğun adet kanaması sırasında örnek almak uygun olmayabilir. Vajinal ilaç, fitil, krem veya vajinal duş gibi uygulamalar test sonucunu etkileyebileceği için test öncesinde hekimin önerilerine uyulmalıdır.

Vajinal akıntı, kötü koku, yanma veya kaşıntı gibi şikâyetler varsa vajinal akıntı neden olur içeriği de yardımcı olabilir.

10. HPV Aşısı Olanlar HPV Testi Yaptırmalı mı?

Evet. HPV aşısı olan kişilerde de rahim ağzı kanseri taraması devam etmelidir. Çünkü HPV aşısı tüm HPV tiplerini kapsamaz ve kişi aşıdan önce HPV ile karşılaşmış olabilir.

HPV aşısı, rahim ağzı kanserinden korunmada önemli bir adımdır; ancak HPV testi ve smear testi gibi tarama yöntemlerinin yerine geçmez.

Aşı hakkında ayrıntılı bilgi için HPV aşısı rehberi incelenebilir.

11. Sık Sorulan Sorular